Αρχείο

Archive for Οκτώβριος 2012

ΔΙΑΣΥΡΜόΣ ή Κάθαρσις

Οκτώβριος 23, 2012 Σχολιάστε

 ΔΙΑΣΥΡΜόΣ

Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης

Εστία

2012

Image

Ο Γιώργος-Ίκαρος Μπαμπασάκης στο Διασυρμό, το νέο του μυθιστόρημα(;), (κατα)γράφει σκηνές/στιγμές από το παρελθόν του. Δεν ωραιοποιεί, ούτε νοσταλγεί αλλά ούτε και μετανοιώνει. Αυτοσαρκάζεται, ξεθάβει πρόσωπα και γεγονότα σε ένα flashback χωρίς ανάσα. Από τις σελίδες του βιβλίου παρνάνε τα πάντα, ο ίδιος, οι φίλοι του και οι γνωστοί του, γυναίκες και βιβλία, στέκια και αλκοολούχα ποτά. Ένα flashback που δεν φαίνεται να έχει ως στόχο το παρελθόν αλλά το μέλλον. Φτάνοντας στην τελευταία τελεία του Διασυρμού, ο Ίκαρος Μπαμπασάκης μου δίνει την αίσθηση πως ο ίδιος έχει ήδη γυρίσει σελίδα…

ΥΓ1 Εξαιρετικό εξώφυλλο

ΥΓ2 Ο Διασυρμός μοιάζει τέλειο συμπλήρωμα του Hotel Hegel που κυκλοφόρησε πρόσφατα, από τις εκδόσεις Αρμός, με τα ποιήματα του ΓΙΜ της περιόδου 1976-2006.

Η δυστυχία του να είσαι μαλάκας

Οκτώβριος 8, 2012 Σχολιάστε

Η δυστυχία του να είσαι μαλάκας

Λεωνίδας Χρηστάκης

Κάκτος

1984

 
Πολύ πριν ο Νίκος Δήμου μας “ενημερώσει” για τη δυστυχία του να είσαι Έλληνας, ο Λεωνίδας Χρηστάκης έπιασε το θέμα με το Η δυστυχία του να είσαι μαλάκας διότι όπως λέει και ο Γεωργίου, “ο κλασσικός, ο μαλάκας ο Έλληνας”.

Ο Λ.Χ. ως είθισται ασχολείται με σειρά διαφορετικών ζητημάτων κύρια σε σχέση με τη διανόηση και τον κόσμο των γραμμάτων και των τεχνών. Το ίδρυμα Φορντ, ο Ελύτης, ο Εμπειρίκος, ο χώρος των εκδόσεων ως προς τους εκδότες αλλά και τα βιβλία είναι μερικά από τα ζητήματα που καταπιάνεται με το γνωστό καυστικό του τρόπο. Στυλιτεύει πρόσωπα και καταστάσεις, αναδεικνύει άγνωστες, ξεχασμένες ή και θαμμένες πτυχές της (νεο)ελληνικής πολιτικής και πολιτισμικής ιστορίας και προσφέρει στον αναγνώστη τις προσωπικές του (επι)κρίσεις.

Εξαντλημένο εδώ και χρόνια, εάν το βρείτε σε κάποιο βιβλιοπωλείο τσιμπήστε το και δεν θα χάσετε.

ΥΓ Έχει σημασία να δώσει κανείς προσοχή στο γεγονός πως ο Χρηστάκης μέσα από τις κρίσεις του για πρόσωπα δεν τα ισοπεδώνει όπως διαφαίνεται φαινομενικά αλλά αναφέρει το έργο/την περίοδο για το οποίο/κατά την οποία το υπό κρίση άτομο έκανε κάτι (παραγωγή έργου ή και στάση ζωής) άξιο λόγου.

Η γενιά των beat και ο πρώην Πητ: αφορμές για την αμερικανική και ελληνική beat generation

Οκτώβριος 5, 2012 Σχολιάστε

Η γενιά των beat και ο πρώην Πητ: αφορμές για την αμερικανική και ελληνική beat generation

Λεωνίδας Χρηστάκης

εκδόσεις Τυφλόμυγα

2011

Δεν πρόκειται για καινούρια δουλειά παρά για συγκέντρωση παλαιότερου υλικού δημοσιευμένου στα διάφορα έντυπα ή έργα του Λεωνίδα Χρηστάκη σε σχέση με τους μπητ. Αυτό όχι μόνο δεν μειώνει την αξία του έργου, αντιθέτως πλέον δεν πρέπει κανείς να ανατρέχει στα δεκάδες βιβλία και εκατοντάδες φύλλα των εντύπων που έχει εκδόσει ο Χρηστάκης αλλά έχει όλα τα επιμέρους κείμενα σε ένα. Εκτός τούτου η εικονογράφιση και το φωτογραφικό υλικό του Πάνου “Πητ” Κουτρουμπούση που συνοδεύει την έκδοση είναι εξαιρετικό και σπάνιο και έχει από μόνο του αξία.

Εδώ πρέπει να σημειώσουμε πως δεν αποτελεί πρωτοτυπία για τον Λ.Χ. η ανακύκλωση κειμένων αφού κάθε φορά που τον διαβάζεις έχεις την εντύπωση πως κάπου στα έχει διηγηθεί στο παρελθόν κι εκεί που νομίζεις πως το ξέρεις το παραμύθι όλο και κάτι καινούριο έρχεται να προστεθεί.

Η δουλειά του Λ.Χ. πάνω στους μπητ—Έλληνες και ξένους—είναι σημαντική για μια σειρά από λόγους. Αφ’ ενός διότι ο ίδιος γνώρισε και “συμβίωσε” με όλη την ελληνική σκηνή και με αρκετούς από τους Αμερικανούς μπητ όταν αυτοί βρέθηκαν, κυρίως, στην Αθήνα πριν μισό αιώνα και διωκόμενοι από την Ταγγέρη. Αφ’ ετέρου διότι ο Λ.Χ. τυγχαίνει να είναι ένας από τους πραγματικά αυτόφωτους διανοητές, με πρωτότυπη και δική του σκέψη σε ένα σύμπαν με κατά βάση ετερόφωτα σώματα όπως αυτό της ελληνικής διανόησης. Τολμάει όχι μόνο να διατυπώσει άποψη και κρίσεις για πρόσωπα και καταστάσεις αλλά και να αμφισβητήσει συλλογισμούς και απόψεις τρίτων πάνω στο ίδιο θέμα. Κεντρικό ρόλο παίζει ο Κουτρουμπούσης, ο πρωταίτιος των Ελλήνων μπήτνικς σύμφωνα με τον Λ.Χ και συνδετικός κρίκος με την φάση της παράγκας του Σίμου του υπαρξιστή, η οποία προηγήθηκε των μπήτνικς.

Τι έλειπε…η (ιστορική) συνέντευξη του Κουτρουμπούση στον Αλέξη Καλοφωλιά (Merlin’s Music Box, 1995), η οποία θα λειτουργούσε ως ένα εξαιρετικό επίμετρο.

Furiosi

Οκτώβριος 3, 2012 Σχολιάστε

Furiosi

Νάνι Μπαλεστρίνι

εκδόσεις Απρόβλεπτες

2012

Ο καινούριος τίτλος από τις εκδόσεις Απρόβλεπτες υπήρξε μια ευχάριστη και ξεκούραστη έκπληξη για τις δυο νύχτες που περάσαμε μαζί, μετά από δυο κουραστικές ημέρες. Η γραφή του Μπαλεστρίνι παρότι προσωπικά με ζόρισε στους Αόρατους κάποτε και αναγκάστηκα να τους αφήσω (προσωρινά) μου θύμισε το χειμμαρώδη λόγο, ο οποίος με εντυπωσίασε στον Εκδότη. Χωρίς σημεία στίξης ως είθισται αλλά ας μην τρομάζει ο αναγνώστης, και να τα χρησιμοποιούσε θα ήταν απλά περιττά. Προφανώς βοήθησε η μετάφραση του Α. Καλαμάρα και η επιμέλεια του Γ. Καράμπελα, εξαιρετικοί και οι δυο στη δουλειά τους ως συνήθως.

Η έκδοση αυτή αφορά στους οπαδούς της Μίλαν αλλά δεν είναι άλλη μια οπαδική έκδοση. Πρώτον, δεν είναι γραμμένη από κάποιο οπαδό. Ο Μπαλεστρίνι και μάλιστα σε αντίθεση με τα προηγούμενα έργα του όπου μπορεί να μην ήταν αυτοαναφορικά ή αυτοβιογραφικά, πάντα είχε λιγότερο ή περισσότερο σχέση με τα γεγονότα που διαδραματίζονταν (π.χ. κίνημα στην Ιταλία, 1960-1970). Στην προκειμένη περίπτωση η σχέση του με το ποδόσφαιρο αρχίζει και τελειώνει με τους Furiosi.

Δεύτερον δεν πρόκειται για ένα έργο ανθρωπολογικό ή κοινωνιολογικό όπως αυτά που βγαίνουν τελευταία προσπαθώντας να εξηγήσουν το φαινόμενο της βίας, του χουλιγκανισμού, του οπαδισμού εν γένει. Ο Μπαλεστρίνι δεν επιθυμεί καμιά κοινωνιολογική ανάγνωση του φαινομένου παρότι μέσα από τις αφηγήσεις των οπαδών μπαίνουν και τέτοια στοιχεία. Εάν κάποιος επιθυμεί μια κοινωνιολογική προσέγγιση θα τη βρει στον πρόλογο του Αλεσάντρο Νταλ Λάγκο ο οποίος παίζει ανάμεσα στην κοινωνιολογία, την ανθρωπολογία αλλά και το οπαδιλίκι, και δεν το κρύβει.

Ο Μπαλεστρίνι, όπως συνηθίζει, προσπαθεί μέσα από τις ατομικότητες και τις διαφορετικότητες να συνθέσει το συλλογικό υποκείμενο. Παραφράζοντας τον Νέγκρι, συνθέτει τον κοινωνικό-οπαδό, ο οποίος δεν είναι ένας, αλλά πολλοί. Είναι ο πρώην αριστερός της δεκαετίας του ’70 που η διαδρομή του τον ξανάφερε σε αυτό που άφησε μικρός για χάρη του κινήματος, το γήπεδο. Ο τύπος που κάποτε τα ήθελε όλα και γι αυτό το λόγο άφησε το γήπεδο, έγινε αόρατος κι επανεμφανίζεται στο προσκήνιο φουριόζος μέσω της μπάλας. Αλλά και οι κάθε λογής μικρο-εγκληματίες που βρέθηκαν από τα αναμορφωτήρια ή και τις φυλακές στο γήπεδο ή ακόμη βρέθηκαν εκεί ακριβώς λόγω του γηπέδου. Κύρια, η τελευταία κατηγορία παρά η πρώτη. Στο γήπεδο όμως μετατρέπεται στον οπαδό-μάζα. Δεξιοί, ακροδεξιοί (αυξανόμενη τάση λόγω και του υπαρκτού κενού που άφησε η ήττα της αριστεράς όπως επισημαίνει ο πρώην αυτόνομος), αριστεροί, απολιτίκ, πρεζάκια, εγκληματίες, όλοι ενοποιούνται εις σάρκα μία όταν πρόκειται για την ομάδα, για το ντου στους αντιπάλους, για τη βία (ως αυτοσκοπό και όχι ως μέσο, όπως αναφέρει ο πάλαι ποτέ αυτόνομος και νυν απλά οπαδός).

Ο Μπαλεστρίνι με γλαφυρό τρόπο δίνει στοιχεία αυτού του περίεργου μορφώματος που λέγεται ultras, και στους οποίους βρίσκεις κοινά χαρακτηριστικά σε όλο τον κόσμο, όπως θα το περιέγραφαν οι ίδιοι όμως και όχι σαν σε ακαδημαϊκό γραπτό κοινωνικού ανθρωπολόγου. Δεν είναι τυχαίο που όπως αναφέρει ο Α. Καλαμάρας στο επίμετρο, παρότι αφορά τους τιφόζι της Μίλαν, το κείμενο βρίσκεται και σε διαδικτυακό τόπο των μισητών τους αντιπάλων, των οπαδών της Ίντερ. Όπως και να το κάνουμε οι οπαδοί είναι ούνα φάτσα, ούνα ράτσα.

Εισαγωγικά

Οκτώβριος 3, 2012 Σχολιάστε

Από μικρός, διάβαζα πολύ…όπως μου είπε μια μέρα η μάνα μου, μονίμως παραπονούμενη και για τον όγκο τον βιβλίων που συνεχώς αυξανόταν με γεωμετρική πρόοδο, «εσύ παιδί μου δεν μορφώνεσαι, παραμορφώνεσαι». Επειδή έχω την άποψη ότι τη γνώση αλλά και τις απόψεις πρέπει να τις μοιράζεται κανείς, είπα να αρχίσω αυτό το blog.

Κατά καιρούς έχω δημοσιεύσει σε διάφορα έντυπα βιβλιοκρισίες μου, αλλά είπα αφ’ ενός να συγκεντρώσω εδώ ότι έχω γράψει κατά καιρούς, αφ’ ετέρου να δημοσιεύω εδώ ότι καινούριο διαβάζω.